Van'da inci kefalini bekleyen yeni tehlike; Kaz sürüleri

Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi (Van YYÜ) Su Ürünleri Fakültesi Dr. Öğretim Üyesi Mustafa Akkuş, Erciş Deliçay üzerine kurulan kaz çiftliğini işaret ederek, “Bu alanda bulunan kazlar, akarsuya girerek ekolojik yapıyı tamamen bozmakta ve üreme döneminde yumurtadan çıkan inci kefali yavrularını tüketmektedir” dedi.

Dünyanın en büyük sodalı ve Türkiye’nin en büyük gölü olma özelliğine sahip Van Gölü’nde yaşayan inci kefali, yeni bir tehditle karşı karşıya kaldı. Her yıl 15 Nisan-15 Temmuz tarihlerinde üremek için tatlı sulara göç eden ve önüne çıkan engelleri geçmek için uçarcasına zıplayan inci kefalini binlerce yerli ve yabancı turist izliyor. Ancak bu yıl içerisinde Erciş Deliçay üzerine kurulan kaz çiftliği nedeniyle inci kefallerin hayatı bir kez daha tehlikeye girdi.

Konuya ilişkin açıklamalarda bulunan Van YYÜ Su Ürünleri Fakültesi Dr. Öğretim Üyesi Mustafa Akkuş, Erciş Deliçay’da bulunan göç gözlem noktasının bu duruma gelmesinin yaklaşık 25 yıl süren bir mücadelenin sonucunda olduğunu belirtti. Dr. Öğretim Üyesi Akkuş, “Her yıl nisan ayı geldiğinde Van Gölü’nde yaşayan inci kefalleri sürüler halinde üremek için Van Gölü’ne dökülen derelere göç etmektedirler. Bu göç esnasında engelleri aşmak için zıplayan inci kefallerinin oluşturduğu görüntüler adeta bir görsel şölene dönüşmektedir. Bölgemizde göçün en güzel izlendiği yerlerin başında şüphesiz Erciş ilçesinde bulunan Deliçay’daki balık bendi gelmektedir. Göç zamanı ülkemizin çeşitli yerlerinden binlerce insan göçü izlemek içi bu alana gelmektedir. Bugün insanların göçü izlediği Erciş Deliçay’da bulunan göç gözlem noktasının bu duruma gelmesi yaklaşık 25 yıl süren bir mücadelenin sonucunda olmuştur. Geçmişte insanların gündüzleri dahi girmeye korktukları bu alan Prof. Dr. Mustafa Sarı tarafından, Erciş Kaymakamlığı Köylere Hizmet Götürme Birliği adına hazırlanan projenin DAKAP tarafından finanse edilmesiyle meydana getirildi” diye konuştu.

“Kazlar, üreme döneminde yumurtadan çıkan inci kefali yavrularını tüketmektedir”

Kazların akarsuya girerek bu alandaki ekolojik yapıyı tamamen bozduğunu dile getiren Akkuş, “İnci kefali göçünün izlenmesi için planlanan bu alanın işletmesi için ihaleye çıkılması durumunda kaçak balıkçıların alma ihtimaline karşı dönemin kaymakamının onayı ile işletme hakkı Erciş Açık Ceza İnfaz Kurumuna devredildi. Aradan geçen bu zaman diliminde, bölgemize gelen vali, kaymakam, belediye başkanı, cumhuriyet başsavcısı ve açık cezaevi yöneticileri balık bendine katkı sunarak günümüzdeki konumuna gelmesini sağlamışlardır. Fakat alanda kurulan kaz çiftliği, inci kefali göçünün izlenmesi için kurulan bu alanda göçü tehdit eder bir duruma gelmiştir. Bu alanda bulunan kazlar akarsuya girerek ekolojik yapıyı tamamen bozmakta ve üreme döneminde yumurtadan çıkan inci kefali yavrularını tüketmektedir” şeklinde konuştu.

“Kaz üretim çiftliğinin bu alandan ivedilikle çıkarılması gerekmektedir”

Akarsu ekosistemlerinin kırılgan bir yapıya sahip olduğunun ve içerisindeki canlıları ile bir bütün teşkil ettiğinin altını çizen Akkuş, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Fakat alandaki kazlar tarafından balık bendindeki bütünlük bozulmaktadır. Bu yüzden alanda bulunan kaz üretim çiftliğinin bu alandan ivedilikle çıkarılması gerekmektedir. Konuyla ilgili Erciş Cumhuriyet Başsavcımız ziyaret edilerek konu hakkında görüşme yapılmıştır. Başsavcımız tarafından inci kefaline verilen önem bizleri mutlu etmiştir. İlerleyen günlerde kazların balık bendinde neden olduğu zararlar ile ilgili bir rapor hazırlanarak Erciş Cumhuriyet Başsavcılığımıza sunulacaktır. Konunun kısa sürede çözüme kavuşturulmasını ümit etmekteyiz.”