Türkiye'den dünyaya gövde gösterisi: Ruslar bu kez engel olamadı

Orta Doğu basınında, Türkiye'nin Orta Asya hamlesiyle ilgili çarpıcı bir analiz yayımlandı. Haberde görüşlerine yer verilen analistler, "Türk toplumu oluşturma hayaline başlangıcından beri, Rusya'nın ağırlığı ve etkisi engel olmuştur. Ancak 2020'de Ermenistan ile Azerbaycan arasındaki Karabağ savaşı ve ardından Rusya'nın Ukrayna'yı işgali, Türkiye'nin bölgede nüfuz arayışına yeni bir ivme kazandırdı" ifadelerini kullandı.

Rusya'nın Ukrayna'yı işgali sonucunda, Rusya ile yakın bağları olan Avrasya bölgesindeki ülkeler için endişeler ve yeni olasılıklar ortaya çıktı.

Hali hazırda Rusya'nın Soğuk Savaş sonrasında Asya ve Kafkaslar'da tesis ettiği nüfuz alanı sorgulanır hale gelmişti. Ukrayna işgaliyle birlikte, bölgedeki dengelerin Rusya aleyhine değişimi hızlandı.

Rusya'nın arka bahçesi kabul ettiği Avrasya coğrafyasında inşa ettiği güvenlik ve ekonomi mekanizmaları çöküşün eşiğinde...

Orta Doğu basınında, "Erdoğan, Orta Asya'da etkisini artırmak için aktif adımlar atıyor" başlığıyla çarpıcı bir analiz yayımlandı.

Analizde, "Türkiye'nin bölgede nüfuz arayışına yeni bir ivme kazandırdı. Erdoğan, Rusya'nın dikkatinin dağılmasından faydalanarak Orta Asya'da aktif adımlar atıyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Orta Asya'daki Sovyet sonrası ülkeleri, Ankara ile ilişkileri artırmaya çağırıyor" ifadeleri yer aldı.

Özbekistan'ın tarihi kenti Semerkant'ta düzenlenen Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) zirvesinde konuşan Erdoğan'ın, "Ülkelerimiz açısından fırsatlarla beraber, riskleri de olan hassas bir dönemden geçiyoruz. Bu dönemde aramızdaki iş birliği, dayanışma ve ahengi tüm alanlarda güçlendirmemizin çok daha kritik hale geldiğini görüyoruz." şeklindeki ifadelerine yer verildi.

Analistler, Moskova'nın Ukrayna'da uzayan savaşa saplanmış olması nedeniyle, Ankara'nın Kremlin'in geleneksel olarak kendi etki alanı olarak gördüğü bir bölgede nüfuzunu artırmaya kararlı olduğunu söylüyorlar. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın yıllardır Kafkaslar ve Orta Asya'daki eski Sovyet ülkeleriyle daha yakın kültürel, dilsel ve dini bağlar kurmak istediği belirtiliyor.

"Rusya'nın 24 Şubat'ta Ukrayna'yı işgali, Moskova'nın Orta Asya'daki komşularını ürküttü" ifadeleri kullanılan haberde, "Bölgenin en büyük ülkesi Kazakistan ile en kalabalık ülkesi Özbekistan'ı başka yerlerde ittifaklar aramaya teşvik etti" denildi.

TDT'nin yapısına ilişkin bilgilere de yer verilen haberde şu ifadeler kullanıldı:

"Uluslararası bir kuruluş olan TDT'nin kurucu üyeleri arasında, Kafkasya bölgesinde Türkiye'ye komşu olan ve Türk diline sahip eski bir Sovyet Cumhuriyeti olan Azerbaycan'ın yanı sıra Orta Asya'da Kazakistan, Kırgızistan ve Özbekistan'ı içeriyor. Yine Orta Asya'da bulunan Türkmenistan ve AB üyesi Macaristan ve son olarak , Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti grubun gözlemci üyeleridir."

Konsey geçen yıl eski adı olan Türk Keneşi'ni, Türk Devletleri Teşkilatı olarak değiştirdi.

Aynı zamanda zirvede konuşan Erdoğan, "Faaliyetlerimize ivme kazandırmak için" bir Türk Yatırım Fonu'nun en kısa sürede kurulması çağrısında da bulundu.

Kırgızistan Devlet Başkanı Sadyr Japarov, ticareti artırmak ve yeni tedarik zincirleri bulmak için "daha da yakın işbirliği" gereğinde ısrar etti.

Rusya Türkiye'ye engel olamadı

Fransa'da Sciences Po'da siyaset bilimi dersi veren Bayram Balcı ise konuyla ilgili AFP'ye verdiği demeçte, "Türk devletleri topluluğu yeniden şekillenmeye başlıyor" tespitin de bulundu.

1991'de SSCB'nin dağılmasından sonra Türkiye'nin eski Türk Sovyet devletleriyle siyasi ittifaklar kurma çabaları Rusya'nın etkisiyle uzun süre engellendi.

Balcı, "Türk toplumu oluşturma hayaline başlangıcından beri, Rusya'nın ağırlığı ve etkisi engel olmuştur. Ancak 2020'de Ermenistan ile Azerbaycan arasındaki Karabağ savaşı ve ardından Rusya'nın Ukrayna'yı işgali, Türkiye'nin bölgede nüfuz arayışına yeni bir ivme kazandırdı" ifadelerini kullandı.

"Çıkarlar uyumsuz değil"

Birçok jeopolitik alanda anlaşmazlıklara rağmen işbirliği yapan Türkiye ve Rusya, ancak Orta Asya'da birlikte çalışmak için ortak bir zemin bulabilirler .

Moskova'daki BDT Ülkeleri Enstitüsü Orta Asya analisti Andrei Grozin, "Türkiye ve Rusya'nın Orta Asya'daki çıkarları temelde uyumsuz değil" değerlendirmesinde bulundu.

Türkiye, son dönemde eski Sovyet devletleriyle, özellikle insansız hava araçları satışıyla askeri bağlarını derinleştiriyor.

Dünya Ticaret Örgütü ve Birleşmiş Milletler'e bağlı Cenevre merkezli bir kuruluş olan Uluslararası Ticaret Merkezi (ITC), 2019 yılında Türk-Orta Asya ticaret hacminin yaklaşık 7,3 milyar dolar olduğunu açıkladı.

Star Gazetesi