101 yaşına giren TBMM ülkenin en zor dönemlerinde millet iradesinin muhafızı oldu

Mustafa Kemal Paşa'nın önderliğinde Kurtuluş Savaşı'nı başlatan ve Cumhuriyete giden yolda önemli adımlar atılmasını sağlayan Büyük Millet Meclisi, 101 yıl önce açıldı.

Politika 23.04.2021 17:07:48 0
101 yaşına giren TBMM ülkenin en zor dönemlerinde millet iradesinin muhafızı oldu
Tarih: 01.01.0001 00:00 Güncelleme: 23.04.2021 17:07

TBMM (AA) - Milli iradenin simgesi olan TBMM, kurulduğu günden bu yana en büyük darbeyi FETÖ'den aldı.

Düşman işgali altındaki Anadolu ve Rumeli topraklarında, Mustafa Kemal Paşa'nın önderliğinde Kurtuluş Savaşı'nı başlatacak ve Cumhuriyete giden yolda önemli adımlar atılmasını sağlayacak Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) 101 yıl önce 23 Nisan'da açıldı. TBMM'nin açılışı, kurtuluş mücadelesinin en önemli safhalarından biri oldu.

Osmanlı İmparatorluğu'nun Birinci Dünya Savaşı'ndan yenik çıkmasının ardından, Mondros Mütarekesi'ne rağmen ülkenin işgal edilmeye başlanması üzerine Mustafa Kemal Paşa, 19 Mayıs 1919'da Samsun'a çıktı.

Amasya Tamimi ile Erzurum ve Sivas kongrelerinde alınan kararlar, "ulusun egemenliğini yine ulusun sağlayacağı"nı ortaya koydu.

1919 sonbaharında yapılan seçimlerden sonra Osmanlı Mebusan Meclisi 12 Ocak 1920'de, 168 üyesinden 162'sinin katılımıyla toplandı. Mustafa Kemal, Erzurum mebusu seçilmişti ancak o Ankara'da kaldı. Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti yanlısı milletvekillerinin çoğunlukta olduğu bu Meclis, 28 Ocak 1920'de yaptığı gizli oturumda Misakımilli'yi kabul etti. İstanbul'un 16 Mart'ta işgali ve Milli Mücadele yanlılarının tutuklanmaya başlamaları üzerine milletvekilleri ve aydınlar, Ankara'ya kaçmaya başladı.

Mebusan Meclisi de 18 Mart'ta son kez toplanarak, Meclisin süresiz olarak tatil edilmesini kararlaştırdı.

Mustafa Kemal, 19 Mart 1920'de yayımladığı genelgeyle "Ankara'da olağanüstü yetkili bir Meclis"in toplanacağını duyurdu.

Genelgede, "Ulusun bağımsızlığını ve devletin kurtarılmasını sağlayacak önlemleri düşünüp uygulamak üzere ulusça olağanüstü yetki verilecek bir Meclisin Ankara'da toplantıya çağrılması ve dağıtılmış olan mebuslardan Ankara'ya gelebileceklerin de bu Meclise katılmaları" istendi.

Bu amaçla yapılacak seçimle belirlenen milletvekilleri ile dağıtılan Osmanlı Mebusan Meclisinden kaçarak Ankara'ya gelebilenlerden 84'ü, ilk Mecliste yer aldı. Mustafa Kemal, 22 Nisan 1920'de Büyük Millet Meclisi'nin açılışını duyurduğu genelgesinde ise bundan böyle "bütün sivil ve askeri makamların ve bütün ulusun emir alacağı en yüksek kat"ın bu Meclis olacağını kaydetti.

23 Nisan 1920'de, Hacıbayram Camisi'nde cuma namazı kılınıp, kurbanlar kesildikten sonra ilk TBMM, İttihat ve Terakki Kulübü olarak yapılan binada açıldı. Cumhuriyete giden yolda büyük adımlar atılmasını sağlayacak Türkiye Büyük Millet Meclisinin 101 yıl önce 23 Nisan'da açılması, Türkiye Cumhuriyeti'nin kurtuluş mücadelesinin en önemli safhalarından biri oldu.

Milli iradenin simgesi

TBMM, açıldığından bu yana milli iradenin yansımasının simgesi oldu. Ülkenin bağımsızlığını yöneten ve yürüten, milletine devlet ve vatan kazandıran TBMM, bu özelliği ile dünya parlamentoları arasında ilk ve tek" olma özelliğini taşıdı.

TBMM'nin İlk Başkanı Mustafa Kemal Atatürk, 1 Mart 1920'de Meclisin 4. toplantı yılının açılışında da bunun önemine dikkati çekti.

Atatürk'ün sözleri tutanaklara şöyle yansıdı:

"Hep birlikte bakışlarımızı, vicdanımızın merkezi olan millete dikelim. Orada erdemin, vefa ve içten bağlılığın, yenileme arzusunun, egemenlik aşkının ve geleceğin sönmeyen ateşi yanmaktadır. Bu kutsal ateş, kendi içindeki bilgisizlik ve karanlığı yakacak ve bağımsızlığımızın önüne dikilecek olan bütün engelleri yıkacaktır. Efendiler, millet önünde, onun hak ettiği bağımsızlığın önünde, onun layık olduğu gelişme ve yenileme arzusu önünde, her kuvvet ancak milletin irade ve amaçlarına uymak şartıyla yaşayabilir. Milletin irade ve amaçlarına uymayanların talihi hüsrandır, çökmedir."

Meclis darbecilere geçit vermedi

Milli iradenin tecelligahı olan TBMM, kurulduğu günden bu yana en büyük darbeyi FETÖ'den aldı.

FETÖ'nün 15 Temmuz 2016'daki darbe girişimi sırasında tarihinde ilk kez bombalanan ve ağır silahlarla ateş altına alınan Meclis, ikinci kez gazilik şerefine nail oldu. FETÖ mensupları o gece Meclis'i ayrıca tanklarla kuşattı.

Milletvekilleri darbe girişimi karşısında onurlu ve güçlü bir duruş göstererek, milli iradenin tecelligahı olan TBMM'ye sahip çıktı. Meclisin bu tavrı, milletin gönlüne ve tarihin şanlı sayfalarına altın harflerle kazındı.

Hain darbe girişiminin izlerini halen taşıyan Meclisin, bombalanan bölümleri müzeye dönüştürüldü.

Ülkenin en zor dönemlerinde millet iradesinin muhafızı olan Meclise çok sayıda ülkeden gelen heyetler, 15 Temmuz darbe girişiminde Meclisin bombalanan bölümlerini de ziyaret etti.


Anahtar Kelimeler:
Haberi Sesli Oku

İŞ İLANLARI

TCDD'den Van İlinde İstihdam Fırsatı: 780 Personel Alımı İçin Başvurular Başlıyor!


Van İş İlanları

AFAD Van'dan İstihdam Hamlesi: 33 Daimi Arama ve Kurtarma Teknisyeni Alınacak!


Van İş İlanları

Van Erciş Şeker Fabrikası 105 Personel Alıyor: Kampanya Dönemi İş İmkânı


Van İş İlanları

SPOR HABERLERİ

Elazığspor’da Antalya kampı başlıyor


Van Spor

Başkan Ahmet Dal’dan yeni yıl mesajı


Van Spor

Değer Erzincan Müftülük Spor Kulübü hizmete açıldı


Van Spor

5 bin kişilik salon için imzalar atıldı


Van Spor

Erzurum GSİM sporda ve gençlik hizmetlerinde 2026’ya zirvede giriyor


Van Spor

Başkan Ahmet Dal, yeni transferlere yeşil ışık yaktı


Van Spor

Erzurumspor FK 3 Ocak’ta topbaşı yapacak


Van Spor

Elazığ Belediyespor Kadın Voleybol Takımı dolu dizgin gidiyor


Van Spor

Ağrı Kadın FK’ya Barbaros’tan maddi destek


Van Spor

Iğdır’da dağcılıkta tarihi adım


Van Spor

Elazığlı sporcular 45 madalya turnuvaya damga vurdu


Van Spor

FIS Palandöken Cup tamamlandı


Van Spor

Kar ve soğuğa rağmen Ağrı Kadın Futbol Takımı’ndan 4 gollü galibiyet


Van Spor

Ceza sahasında davetsiz misafir


Van Spor

Dersimspor’un altyapısına kalıcı yatırım müjdesi


Van Spor

Serkan Özbalta: "Bu galibiyete ihtiyacımız vardı"


Van Spor

Hüseyin Eroğlu: "Bizim adımıza beklemediğimiz bir skor oldu"


Van Spor

Trendyol 1. Lig Erzurumspor FK: 1 Çorum FK: 0


Van Spor

Elazığ’da okul sporları masa tenisi müsabakaları yapıldı


Van Spor

Tuncelili sporcular uluslararası arenada tarih yazdı


Van Spor

Malatya’nın Yazıhan ilçesinde ata sporu atlı cirit yaşatılıyor


Van Spor

SON DAKİKA HABERLERİ