Kanser hastalarına 'masajdan kaçının' uyarısı

İSTANBUL (AA) - Medipol Mega Üniversite Hastanesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Bölümü'nden Doktor Öğretim Üyesi Mehmet Ağırman, bilinçsiz uygulanan masaj tedavisinin yarardan çok zarara neden olabileceğini belirterek, "Masaj, bütün tedavilerde olduğu gibi, hiç yan etkisi olmayan bir yöntem değil. Damar tıkanıklığı olan, aktif romatizma veya kanser hastaları, kan sulandırıcı kullanan hastalar masajdan kaçınmalı." ifadelerini kullandı.

Ağırman yaptığı yazılı açıklamada geleneksel ve tamamlayıcı tıbbın bir parçası olan masajın özellikle son yıllarda popüler hale geldiğini dile getirerek, "Öncelikle masajın, tedavi edici bir müdahale olduğunu, yani tıbbi bir uygulama olduğunu unutmamak gerekir. Kullanılan her ilaç, yapılan her enjeksiyon veya ameliyat gibi masaj tedavisinin de bir endikasyonu, bir dozu ve bir yöntemi olmalı. Her hastaya her ilaç verilemeyeceği gibi ya da bir kişiye iyi gelen bir ilacın başka birine zararı olabileceği gibi, masaj tedavisi de kişiye özgü ve hastalığa ya da şikayete uygun olmalı." değerlendirmesinde bulundu.

- "Etkisi uygulamaya göre değişiyor"

Masajın vücudun yumuşak dokularına yani cilt, bağ, kas ve tendonlarına tedavi amacı ile uygulanan el hareketleri olduğunu belirten Ağırman, şunları kaydetti:

"Masajın, mekanik, refleks, nörolojik ve psikolojik etkileri vardır. Ağrıyı dindirme, cilt ve altındaki dokuların yapışıklarını azaltma, sıvıları harekete geçirme, kas gevşemesi sağlama, doku dolaşımını artırma gibi etkileri bulunur. Etkiler, daha çok uygulama ile ilgilidir. Her uygulama yönteminin farklı etki mekanizması var denebilir. Öflöraj yani sıvazlama yöntemi ile derin veya yüzeysel dokulardaki nörorefleksler ve vasküler refleksler harekete geçirilir. Petrissaj yani yoğurma gibi uygulamalarda mekanik kompresyonun etkisi ile de kan akımı reaktivasyonu ve sıvıların mobilizasyonu hedeflenebilir.

Bunlar gibi farklı masaj teknikleri ile hastalığa ve kişiye özgü yöntemler belirlenir, uygulanır. Kol ve bacaklardaki lenf ödemin azaltılmasında, ağrılı ve spazmlar yumuşak doku hastalıklarında sıklıkla uygulanır. Kronik ağrı, yapışıklıkların önlenmesi, kan akışının artırılması ve ödemin azaltılması amaçlandığında da kullanılabilen bir tedavi yöntemidir. Bütün diğer medikal tedaviler gibi, tek başına etkinliği sınırlı, muhakkak hekimin önerisi doğrultusunda uygun egzersiz programı ile tedavi süreci desteklenmeli."

- "Sağlıklı insanda bile yan etkisi var"

Ağırman, birçok hastalık ve şikayette, istenen etkiyi sağlamak için farklı yöntemlerin kullanıldığını vurgulayarak, hastayı doğru değerlendirmenin, şikayetlerini ve muayene bulguların detaylıca irdelemenin ve kişiye özgü en etkili yöntemi sunmanın önem taşıdığını ifade etti.

Masajın, hiç yan etkisi olmayan bir tedavi yöntemi olmadığını, sağlıklı insanlarda bile kalbe gelen venöz dönüşü artırarak kalp vuruş volümünü artırdığını belirten Ağırman, şu ifadeleri kullandı:

"Kalp yükünün artırılmaması gereken hastalıklarda ve derin ven trombozu gibi damar tıkanıklıklarının olduğu durumlarda kesinlikle yapılmaması gereken bir uygulamadır. Malign hastalıklarda (kanser), damar tıkanıklıklarında, infekte dokularda veya inflamasyonla giden iltihabi hastalıklarda, aktif romatizmal hastalıklarda uygulanmamalı. Hastanın kullandığı ilaçlar, özellikle kan sulandırıcı varlığında yine masajdan kaçınılmalı. Unutulmaması gereken en önemli husus, ağrıların her zaman kas-iskelet sisteminden kaynaklanmayabileceğidir. Ağrı, vücudumuzdaki birçok rahatsızlıkta, hastalıkta bir uyarı sistemi olarak görev görür. Farklı hastalıklar, öncelikle ağrı şikayeti ile ortaya çıkıp, sonra hastalığın gerçek bulguları ile karşılaşılabilir.

Örnek olarak verilecek olursa, iç organ rahatsızlıkları (pankreas, safra kesesi vb.) sırt ağrısı şeklinde başlayabilir veya böbrek kaynaklı bir hastalık, yansıyan ağrı şeklinde bel ağrısı yapabilir. Özellikle yaşlılarda kanser gibi bir hastalığın habercisi olabilir. Bu nedenle, masaj tedavilerine başlamadan önce muhakkak uzman bir hekim tarafından hasta değerlendirilmeli, uygun tedavi yöntemleri hakkında fikir alınmalı. Uzun süren ağrılarda, tekrarlayan ağrılarda, beraberinde başka şikayetlerin varlığında, ileri yaş hastalarda ve bilinen başka bir hastalığı olanlarda masaj tedavisi önerilirken dikkatli olunmalıdır. Hastalığı artırabilecek veya tanıyı geciktirecek her türlü uygulamadan kaçınmak amacıyla uzman hekime danışılmalı, ehil olmayan kişilerin tedavi uygulamalarından kaçınılmalıdır."