Ertaş: "Dil birliği için coğrafya, halk, ülke ayrımı yapmadan "Büyük Türk Lügati" yazılmalı"

Ertaş: "Dil birliği için coğrafya, halk, ülke ayrımı yapmadan "Büyük Türk Lügati" yazılmalı"

Kültür Sanat 2.12.2025 12:10:41 0
Ertaş:
Tarih: 02.12.2025 12:10 Güncelleme: 02.12.2025 12:10
Türkiye Dil ve Edebiyat Derneği Erzurum Şube Başkanı Murat Ertaş Türk Devletler Teşkilatı’nın 34 harflik ortak alfabe çalışmasını desteklediğini belirterek coğrafyalardan, ülkelerden, halklardan bağımsız, büyük Türkçe lügatin tek eser olarak ortaya konması gerektiğini ifade ederek dil birliğini sadece alfabe birliği olarak ele almanın Türk birliğine beklenen faydayı sağlamayacağını söyledi.
TDED Erzurum Şube Başkanı Murat Ertaş, açıklamalarına şöyle devam etti: "Köklü tarihiyle, İslamla ve diliyle barışık dilbilimcilerin bir an evvel, Türkçemizin büyük lügatini yazması gerekmektedir. Kuran’ın terbiye ettiği Türkçe maalesef 19. ve 20. asırda dünya siyasî tarihinde yaşanan olaylar nedeniyle bir parçalanmışlık yaşamıştır. Terminoloji kaosuna sürüklenen Türkçe dilim dilim doğranmıştır: Anadolu Türkçesi, Rumeli Türkçesi, İstanbul Türkçesi, Osmanlı Türkçesi, Türkistan Türkçesi, Türk Lehçeleri, Türk Ağızları... Türk devletlerinde ve halklarında son yüz yılda sıkça yapılan elifba/alfabe değişiklikleri ve arayışlar bu kaosu derinleştirmiştir. Kiril ve Latin alfabeleri gibi alfabeler ve harf sayıları "ses bayrağımız" dediğimiz Türkçenin seslerini eksiksiz göstermekten uzak kalmıştır. Türkün ruhuna, mana ve hikmetine güncel alfabeler dar gelmektedir. Büyük Türk milletinin zengin söz varlığı güncel sözlük, derleme sözlüğü, ağızlar sözlüğü, lehçeler sözlüğü vb gibi çalışmalarla derlenip toplanmaya çalışılırken aslında iyice parçalanmıştır"
Gaspıralı İsmail Bey’in "Dilde, fikirde, işte birlik" ideali
İstanbul’da 20 asrın başında çıkan başta "Sebilürreşad" olmak üzere tarihi, siyasi ve edebî mecmuaların Kuzey Afrika’dan, Balkanlara, Anadolu’dan Türkistan’a tüm Türk coğrafyasında kolayca okunabildiğini hatırlatan Ertaş, " Gaspıralı İsmail Bey’in "dilde, fikirde, işte birlik" ideali bu bütünlüğün bozulmaya başladığı dönemde bir toparlanma ve kadim medeniyeti hatırlama refleksiydi. O vakit, ne yapılmalı? Türkçemize yeni libaslar, isimler bulma arayışını kenara koyup asrın başındaki kelime ve ses varlığımızı, günümüzdeki kelimeleri ekleyerek Kaşgarlı Mahmud’un 11. asırda yaptığı gibi "BÜYÜK TÜRKÇE LÜGÂT"i bir an evvel hazırlamalıyız. Bunun için: Latin alfabemize, ses varlığımızı eksiksiz gösterecek harfler eklenmeli ve derleme/tarama sözlüklerine kovulan kelimeler bu lügate taşınmalıdır. Türkçenin Afrika, Balkanlar, Anadolu, Kafkasya, Türkistan’daki söz ve ses varlığı tek bir lügatte toplanmalıdır. Bugün bize "dünya dili, bilim dili" dayatılan ve buna inanmamızı bekleyen cahil aydınlarımıza şunu sormak isterim: İngilizce neden bölük pörçük değil! Dünyanın her yerinde İngilizce ses ve kelime varlığı büyük oranda aynı. İngilizce sözlükler aynı... İngilizce dünyada Türkçe gibi ağız, lehçe, yerel, bölgesel gibi kelimelerin prangalarına vurulmuş mudur?" şeklinde konuştu.
Haber Kaynak : İHA
Haberi Sesli Oku

İŞ İLANLARI

TCDD'den Van İlinde İstihdam Fırsatı: 780 Personel Alımı İçin Başvurular Başlıyor!


Van İş İlanları

AFAD Van'dan İstihdam Hamlesi: 33 Daimi Arama ve Kurtarma Teknisyeni Alınacak!


Van İş İlanları

Van Erciş Şeker Fabrikası 105 Personel Alıyor: Kampanya Dönemi İş İmkânı


Van İş İlanları

SPOR HABERLERİ

Elazığlı antrenöre milli görev


Van Spor

Malatyalı sporcular Türkiye Şampiyonasına katılmaya hak kazandı


Van Spor

Elazığ Gençlik Spor hentbolda 5’te 5 yaptı


Van Spor

24Erzincanspor kendi evinde Ankaragücü’ne 2-0 yenildi


Van Spor

TFF 3. Lig: Malatya Yeşilyurtspor: 1 - Kapadokyaspor: 1


Van Spor

Fenerbahçe, Guendouzi ve Oosterwolde'nin Golleriyle Galatasaray'ı Devirdi ve Süper Kupa'nın Sahibi Oldu!


Van Spor

Erzincan’da Yıldızlar Badminton İl Birinciliği tamamlandı


Van Spor

Malatya Yeşilyurtspor güçlü bir yapılanmayla yoluna devam edecek


Van Spor

Malatya Yeşilyurtspor’da yönetim değişikliği


Van Spor

Gençler Güreş Müsabakaları Elazığ’da sürüyor


Van Spor

İnönü Üniversitesi Basketbol takımı şampiyon oldu


Van Spor

Malatya Yeşilyurtspor’un olağanüstü genel kurul toplantısı yarın yapılacak


Van Spor

Hakkari’de Küçükler Voleybol İl Birinciliği sona erdi


Van Spor

GSİM 2025’de 540 milyonluk yatırımla rekora koştu


Van Spor

Atatürk Üniversitesi Vakıf Okulları küçük kızlar voleybol takımı il üçüncüsü oldu


Van Spor

Elazığspor’da yeni transferlerin forma numaraları belli oldu


Van Spor

Elazığspor, 4 transferini açıkladı


Van Spor

Çakmur şampiyon atletleri ödüllendirdi


Van Spor

Şehriban Günata Anadolu Lisesi, Malatya’yı bölge müsabakalarında temsil edecek


Van Spor

Galatasaray, Trabzonspor'u 4-1 Mağlup Ederek Süper Kupa Finali'ne Yükseldi!


Van Spor

Serdal Adalı’dan Elazığ Medilines Hospital’a teşekkür mesajı


Van Spor

SON DAKİKA HABERLERİ