Ertaş: "Dil birliği için coğrafya, halk, ülke ayrımı yapmadan "Büyük Türk Lügati" yazılmalı"

Ertaş: "Dil birliği için coğrafya, halk, ülke ayrımı yapmadan "Büyük Türk Lügati" yazılmalı"

Kültür Sanat 2.12.2025 12:10:41 0
Ertaş:
Tarih: 02.12.2025 12:10 Güncelleme: 02.12.2025 12:10
Türkiye Dil ve Edebiyat Derneği Erzurum Şube Başkanı Murat Ertaş Türk Devletler Teşkilatı’nın 34 harflik ortak alfabe çalışmasını desteklediğini belirterek coğrafyalardan, ülkelerden, halklardan bağımsız, büyük Türkçe lügatin tek eser olarak ortaya konması gerektiğini ifade ederek dil birliğini sadece alfabe birliği olarak ele almanın Türk birliğine beklenen faydayı sağlamayacağını söyledi.
TDED Erzurum Şube Başkanı Murat Ertaş, açıklamalarına şöyle devam etti: "Köklü tarihiyle, İslamla ve diliyle barışık dilbilimcilerin bir an evvel, Türkçemizin büyük lügatini yazması gerekmektedir. Kuran’ın terbiye ettiği Türkçe maalesef 19. ve 20. asırda dünya siyasî tarihinde yaşanan olaylar nedeniyle bir parçalanmışlık yaşamıştır. Terminoloji kaosuna sürüklenen Türkçe dilim dilim doğranmıştır: Anadolu Türkçesi, Rumeli Türkçesi, İstanbul Türkçesi, Osmanlı Türkçesi, Türkistan Türkçesi, Türk Lehçeleri, Türk Ağızları... Türk devletlerinde ve halklarında son yüz yılda sıkça yapılan elifba/alfabe değişiklikleri ve arayışlar bu kaosu derinleştirmiştir. Kiril ve Latin alfabeleri gibi alfabeler ve harf sayıları "ses bayrağımız" dediğimiz Türkçenin seslerini eksiksiz göstermekten uzak kalmıştır. Türkün ruhuna, mana ve hikmetine güncel alfabeler dar gelmektedir. Büyük Türk milletinin zengin söz varlığı güncel sözlük, derleme sözlüğü, ağızlar sözlüğü, lehçeler sözlüğü vb gibi çalışmalarla derlenip toplanmaya çalışılırken aslında iyice parçalanmıştır"
Gaspıralı İsmail Bey’in "Dilde, fikirde, işte birlik" ideali
İstanbul’da 20 asrın başında çıkan başta "Sebilürreşad" olmak üzere tarihi, siyasi ve edebî mecmuaların Kuzey Afrika’dan, Balkanlara, Anadolu’dan Türkistan’a tüm Türk coğrafyasında kolayca okunabildiğini hatırlatan Ertaş, " Gaspıralı İsmail Bey’in "dilde, fikirde, işte birlik" ideali bu bütünlüğün bozulmaya başladığı dönemde bir toparlanma ve kadim medeniyeti hatırlama refleksiydi. O vakit, ne yapılmalı? Türkçemize yeni libaslar, isimler bulma arayışını kenara koyup asrın başındaki kelime ve ses varlığımızı, günümüzdeki kelimeleri ekleyerek Kaşgarlı Mahmud’un 11. asırda yaptığı gibi "BÜYÜK TÜRKÇE LÜGÂT"i bir an evvel hazırlamalıyız. Bunun için: Latin alfabemize, ses varlığımızı eksiksiz gösterecek harfler eklenmeli ve derleme/tarama sözlüklerine kovulan kelimeler bu lügate taşınmalıdır. Türkçenin Afrika, Balkanlar, Anadolu, Kafkasya, Türkistan’daki söz ve ses varlığı tek bir lügatte toplanmalıdır. Bugün bize "dünya dili, bilim dili" dayatılan ve buna inanmamızı bekleyen cahil aydınlarımıza şunu sormak isterim: İngilizce neden bölük pörçük değil! Dünyanın her yerinde İngilizce ses ve kelime varlığı büyük oranda aynı. İngilizce sözlükler aynı... İngilizce dünyada Türkçe gibi ağız, lehçe, yerel, bölgesel gibi kelimelerin prangalarına vurulmuş mudur?" şeklinde konuştu.
Haber Kaynak : İHA
Haberi Sesli Oku

İŞ İLANLARI

TCDD'den Van İlinde İstihdam Fırsatı: 780 Personel Alımı İçin Başvurular Başlıyor!


Van İş İlanları

AFAD Van'dan İstihdam Hamlesi: 33 Daimi Arama ve Kurtarma Teknisyeni Alınacak!


Van İş İlanları

Van Erciş Şeker Fabrikası 105 Personel Alıyor: Kampanya Dönemi İş İmkânı


Van İş İlanları

SPOR HABERLERİ

Burak Altıparmak Elazığspor’da


Van Spor

Iğdır FK - Antalyaspor maçının ardından


Van Spor

Erzincanlı halterci Özbay Türkiye üçüncüsü oldu


Van Spor

Ziraat Türkiye Kupası: Iğdır FK: 6 - Antalyaspor: 0


Van Spor

Satrançta Elazığ gururu: Türkiye şampiyonu ve milli davetler


Van Spor

Ergan Dağı’nda Minikler Festivali ödül töreni düzenlendi


Van Spor

Erzincanlı karateciler Türkiye Yıldızlar Ligi finallerinden 5 madalya ile döndü


Van Spor

Elazığlı sporcular gümüş madalya kazandı


Van Spor

Ergan Dağı Kayak Merkezi’nde yarışma heyecanı başladı


Van Spor

TFF 2. Lig: Elazığspor: 2 - Altınordu: 0


Van Spor

PFDK’dan Malatya Yeşilyurtspor’a para cezası


Van Spor

Erzincanlı sporcular Trabzon’daki havalı silahlar müsabakalarına damga vurdu


Van Spor

Erzincanlı kayakçılar Hakkari’den 6 madalya ile döndü


Van Spor

Iğdır FK - Manisa FK maçının ardından


Van Spor

Serkan Özbalta: "Önümüzde 15 hafta var ve çok sayıda final maçı oynayacağız"


Van Spor

Iğdır’ın yeni stadyumunun açılışını Bakan Osman Aşkın Bak gerçekleştirdi


Van Spor

Ümit İnal: "4-0’lık yenilgi ağır oldu"


Van Spor

Trendyol 1. Lig: Iğdır FK: 0 - Manisa FK: 0


Van Spor

Trendyol 1. Lig: Erzurumspor FK: 4 - Sarıyer: 0


Van Spor

Elazığspor yönetimi, taraftar grup liderleriyle buluştu


Van Spor

Hakan Canbazoğlu Elazığspor’da


Van Spor

SON DAKİKA HABERLERİ